Google Analytics Alternative Column Arie Cupé: Afspraak is Afspraak

Column Arie Cupé: Afspraak is Afspraak

In 1982 debuteerde Arie Cupé in het liedjesprogramma 'Van Oklahoma tot Anatevka' en sindsdien heeft hij in vele voorstellingen acte de préséance gegeven. De meeste recente voorstellingen waar Arie Cupé in te zien was waren “De Jantjes” en “Harrie let op de kleintjes” In de columns die Arie Cupé maandelijks voor ons zal schrijven, neemt hij je mee naar zijn rijke en persoonlijke theaterverleden.

Zolang de mens op de aarde rondscharrelt, bestaat er de behoefte aan vermaak. Natuurlijk moet er eerst gegeten en gedronken worden, want dat zijn natuurlijk de eerste levensbehoeften. Dat moet. En een plek om te wonen. Dat is gewoon van alle tijden. Maar als dat allemaal geregeld is, kruipt de verveling naar binnen. Men wil amusement! Er zijn natuurlijk vele mogelijkheden waarmee een mens zich kan amuseren. Laat ik me beperken tot het toneelspelen.

Eigenlijk komt het hierop neer: De ene mens gaat net doen of hij, dan wel zij, een ander is en een stel vreemden gaan bij elkaar zitten om ernaar te kijken en te luisteren. En dan gebeurt er iets heel eigenaardigs. De toeschouwers weten best dat de mens die daar staat nu even niet degene is, zoals deze werkelijk door het leven gaat, maar iemand spéélt. Men doet alsof. Maar toch willen toeschouwers willen erin gelóven. Ze gaan erin méé. Ze weten best dat het allemaal niet echt is, maar dat zetten ze even aan de kant. Dat is een afspraak. Dat is mooi. En dat is dus al aan de gang, zolang de aarde draait. Wonderlijk eigenlijk hè?

In den beginne vonden deze handelingen buiten, op een open vlakte plaats. En nadat de mens zelf vuur kon maken, kregen deze voorstellingen in de avond en nacht er iets moois erbij. Licht! Ook de maan hielp hierbij, uiteraard. Maar toen de mens van buiten naar binnen verhuisde om dit spelletje met elkaar te spelen, kwam er nog een sprookjesachtig element bij. We ging nu het licht echt zelf regelen. We gingen het beheersen. De toeschouwers kregen ineens alleen maar te zien, wat de eerste theatertechnici hen wilden láten zien. En wat is er eigenlijk mooier: Kijken vanuit het donker naar het licht. En dat is nog steeds zo. Het amusement wordt vanaf het toneel de zaal in geslingerd. En wat is het niet mooi dat het publiek, zoals we de mensen in het donker zijn gaan noemen, lacht of huilt om wat ze zien en horen. Mooi gegeven. Mooi vak.

Carre deur
Wat zich buiten het gezichtsveld van de mensen in de zaal afspeelt, is een geheim. Een romantisch geheim. De meeste mensen laten dat geheim voor wat het is. Ze gaan in de zaal zitten, laten zich vermaken, applaudisseren en gaan weer naar huis. Maar twee soorten bezoekers willen eigenlijk méér: Toekomstige acteurs en mensen die de romantiek van wat er náást het toneel gebeurt erg aantrekkelijk vinden. De nieuwsgierigheid van de collega’s in spé is volkomen begrijpelijk. En ik vind ook dat ze af en toe een keertje een kijkje moeten krijgen. Dan weten ze wat ze te wachten staat. Want dat kan hun beroepskeuze behoorlijk in de war brengen, als ze dat eenmaal zien, nietwaar. Dus dat is zinnig. Maar de mensen die alleen maar voor de lol nieuwsgierig zijn naar wat er allemaal backstage te zien en te beleven valt, willen iets weten wat ze eigenlijk niet willen weten. Geloof me.

Dat romantische geheim is helemaal niet zo romantisch. Oh ja, óp het toneel wel: De decors, het licht, de muziek, het spel. Ja natuurlijk, dat allemaal wel. Maar wat zich op zijtonelen, kleedkamers en gangen afspeelt, dat moet eigenlijk geheim blíjven. Heus, je wilt niks weten van knellende kostuums, tocht, donkere gangetjes, kabels waar je heel lelijk over kunt vallen. En wat dacht je van optreden als je je niet helemaal lekker voelt. Met schele hoofdpijn zingend, dansend maar met een vrolijke kop de felle theaterspots tegemoet gaan, dat is niet het leukste wat er is. En dan heb ik het alleen maar over schele hoofdpijn.

En voor je kunt gaan spelen, moet er natuurlijk gerepeteerd worden.Teksten uit je hoofd leren, spierpijnen, aanvallen van faalangst. En dat gebeurt soms allemaal in deprimerende repetitielokalen. En dan, na de première, de bus in naar alle uithoeken van het land. Vroeg weg, vanwege de files. Eten regelen voor onderweg. Laat in de nacht thuis. Maar nu is het net alsof ik het theatervak verschrikkelijk vind. Dat is natuurlijk helemaal niet het geval! Anders doe ik het ook niet al 36 jaar! De geweldige acteur Guus Hermus zei ooit: ‘Jij kiest niet het vak, het vak kiest jóu’. Dat klinkt heel pathetisch, maar het is zo. Je neemt álles voor lief. Het is een heerlijk vak. Geweldig als het lukt! Als je het publiek kunt vermaken. Want wat is er nou eigenlijk mooier om mensen éven hun problemen en zorgen te doen vergeten?

En het is gewoon lekker om te spelen. Het is een totaalpakket. Voor ons, spelers, hóórt het er allemaal bij. En het past bij die gekken, die een toneel op willen klimmen om volslagen vreemden te willen amuseren. Dat is toch mooi?

En het publiek moet gewoon in de zaal blijven zitten en dus blijven kijken vanuit het donker naar het licht. Niet nieuwsgierig zijn naar wat er allemaal verder nog gebeurt. Want dan verdwijnt de romantiek. En dan verliezen ze misschien het geluk om van theater te kunnen genieten. En dat zou heel erg zijn! Daarvoor houden die mensen immers teveel van het theater! Dit is een ernstige waarschuwing aan iedereen die graag komt kijken en luisteren! Het Publiek! Waak over Uw eigen geluk! Blijf weg uit kleedkamers en van zijtonelen! Blijf U verwonderen en blijf nieuwsgierig! Warm U aan de zon maar kom niet te dichtbij, want Gij zult zich branden!
Afspraak is afspraak!

 

We gebruiken cookies om content en advertenties te personaliseren, om functies voor social media te bieden en om ons websiteverkeer te analyseren. Ook delen we informatie over uw gebruik van onze site met onze partners voor social media, adverteren en analyse. Deze partners kunnen deze gegevens combineren met andere informatie die u aan ze heeft verstrekt of die ze hebben verzameld op basis van uw gebruik van hun services. To find out more about the cookies we use and how to delete them, see our privacy policy.

  I accept cookies from this site.
EU Cookie Directive Module Information